1. Eğitim Bilgi Sistemi
  2. Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık (2025)
  3. Çocuk İstismarı ve İhmali (2026 - 2027)
Ders Adı Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS
Çocuk İstismarı ve İhmali RPD 215 3 3 + 0 3 4
Ön Koşul Dersleri
Önerilen Seçmeli Dersler
Dersin Dili Türkçe
Dersin Seviyesi Lisans
Dersin Türü Seçmeli
Dersin Koordinatörü Dr.Öğr.Üyesi SAMET MAKAS
Dersi Verenler Dr.Öğr.Üyesi SAMET MAKAS,
Dersin Yardımcıları
Dersin Kategorisi Diğer
Dersin Amacı

Çocuk ihmali ve istismarına karşı farkındalık geliştirmenin yanı sıra, önleme ve müdahale yöntemleri konusunda da mesleki beceri edinmelerini sağlamak
Dersin İçeriği

 

Çocuk istismarı ve ihmaline ilişkin temel kavramlar; çocuk hakları, kuramlar ve modeller, çocuk istismarı ve ihmalinin çocuk üzerindeki etkileri, terapötik yardım süreci; çocuk istismarı ve ihmaline ilişkin psiko-eğitsel programlar, çocuk istismarı ve ihmaline ilişkin yasalar, çocuk istismarı ile ilgili araştırmalar.
Özel Koşullar
Sektör Desteği
Destekleyen Firma
Destekleyen Eğitmen
Kalkınma Amaçları
# Ders Öğrenme Çıktıları Öğretim Yöntemleri Ölçme Yöntemleri
1 Çocuk istismarı ve ihmali kavramlarını tanımlar.
2 Çocuk istismarı ve ihmalinin sosyal nedenlerini ve sonuçlarını yorumlar.
3 Çocuk istismarı ve ihmalinin dünyada ve Türkiye’deki yaygınlık durumunu bilir.
4 İstismara uğramış çocukla görüşmenin temel ilkelerini bilir ve uygular.
5 Çocuk istismarı ve ihmali ile ilgili yasal konuları tartışır.
6 Türkiye'de çocuk koruma sisteminin işleyişini ve kurumlarını bilir.
7 Çocuk istismar ve ihmali açısından risk grubunda bulunan çocukları analiz eder ve değerlendirir.
8 İstismara uğrayan çocukların ve istismarcının özelliklerini yorumlar.
9 İstismar ve ihmalin çocuklar üzerindeki etkisini tartışır.
10 Çocuk istismarını önleyici müdahale çalışmaları planlar.
Hafta Ders Konuları Ön Hazırlık
1 Giriş Belirtilen kaynaklardan ilgili bölümler okunacaktır.
2 Çocuk İstismarı ve İhmali Kavramına Genel Bakış Belirtilen kaynaklardan ilgili bölümler okunacaktır.
3 Çocuk İstismarının Yaygınlığı ve Toplumsal Faktörlerin Etkisi Belirtilen kaynaklardan ilgili bölümler okunacaktır.
4 Fiziksel istismar Belirtilen kaynaklardan ilgili bölümler okunacaktır.
5 Cinsel istismar Belirtilen kaynaklardan ilgili bölümler okunacaktır.
6 Cinsel istismar Belirtilen kaynaklardan ilgili bölümler okunacaktır.
7 Duygusal İstismar Belirtilen kaynaklardan ilgili bölümler okunacaktır.
8 Ara sınav
9 Çevrimiçi Çocuk İstismarı Belirtilen kaynaklardan ilgili bölümler okunacaktır.
10 Diğer İstismar Türleri Belirtilen kaynaklardan ilgili bölümler okunacaktır.
11 Önlem ve Farkındalık Belirtilen kaynaklardan ilgili bölümler okunacaktır.
12 İstismara Uğramış Çocukla Görüşme Belirtilen kaynaklardan ilgili bölümler okunacaktır.
13 İstismara Uğramış Çocukla Görüşme Belirtilen kaynaklardan ilgili bölümler okunacaktır.
14 Hukuksal Boyut Belirtilen kaynaklardan ilgili bölümler okunacaktır.
Kaynaklar
Ders Notu
Ders Kaynakları

Çuhadaroğlu, F. (ed). (2008). Çocuk ve ergen psikiyatrisi temel kitabı. Ankara: Çocuk ve Gençlik Ruh sağlığı Derneği Yayınları

Polat, O. (2007). Tüm boyutlarıyla çocuk istismarı 1, Tanımlar. İstanbul: Seçkin Yayıncılık.

Polat, O. (2007). Tüm boyutlarıyla çocuk istismarı 2, önleme ve rehabilitasyon. İstanbul: Seçkin Yayıncılık.

Polat, O. (2000). Çocuk ve şiddet. İstanbul: Der yayınları.

Ercengiz M. Savcı, M. & Uğur, E. (ed). (2020). Çocuğun Duygusal İstismarı. Nobel yayıncılık

Albaş, S., & Gürel, B. (2020). Soru ve Cevaplarla Çocuk İstismarı Rehberi. Platon Hukuk Yayınevi.

Tansel, B. (2021). Çocuk ve Cinsel İstismarı. Karahan Kitabevi.

Paslı, F. (2020). Söylemeye korkmak Çocuk Cinsel İstismar Vakaları. Nika Yayınevi.
Sıra Program Çıktıları Katkı Düzeyi
1 2 3 4 5
1 Hizmet alanların bireysel farklılıklarını gözeterek gerekli ve uygun test ve test dışı teknikler ile değerlendirme yapar.
2 Hizmet alanların sorunlarını yaşam dönemlerinde karşılaşılabilen uyum problemleri, davranış bozuklukları kapsamında kavramsallaştırarak ihtiyaç duyduğu rehberlik ve psikolojik danışmanlık hizmetini belirler.
3 Hizmet alanlara yönelik yapılan değerlendirmeler ışığında uygun rehberlik hizmetini sunar.
4 Belirlenen amaç doğrultusunda psikoterapötik becerileri, uygun müdahale yöntem ve teknikleri uygulayarak bireysel psikolojik danışma ve grupla psikolojik danışma gerçekleştirir.
5 Çalıştığı kurumun (eğitim, sağlık, endüstri vb.) özelliklerine özgü ihtiyaç duyulan rehberlik ve psikolojik danışmanlık programını geliştirir ve yürütür.
6 Mesleki yetkinlik alanı kapsamında hizmet alan bireyler ve paydaşlarla (bireylerin yakınları, eğitim ve kariyer, sağlık vb. alanda uzmanlar, resmi ve özel kurumlar ve kuruşlar) işbirliği halinde hareket eder.
7 Kritik yaşam olayları yaşayan, dezavantajlı ve risk altındaki bireylere yönelik ikincil ve üçüncül önleyici müdahale hizmeti sunar.
8 Kriz, afet ve travma gibi beklenmedik yaşam olaylarında paydaşlarla işbirliği kurarak bireysel, kurumsal, toplumsal temelde psiko-sosyal müdahale hizmetlerinde liderlik eder.
9 Hizmet alan bireyleri gerekli uygun hizmete ve/ veya uzmana (psikiyatr, RAM, sosyal hizmet ve adli kurumlar vb.) yöneltme ve izleme çalışması yapar.
10 Psikolojik danışmanların alt uzmanlık alanlarındaki (okul psikolojik danışmanlığı, kariyer psikolojik danışmanlığı, evlilik ve aile psikolojik danışmanlığı, rehabilitasyon psikolojik danışmanlığı ve ruh sağlığı psikolojik danışmanlığı) rol ve görevlerini analiz eder.
11 Anadilinde ve İngilizce, ditijal ve basılı kaynakları tarayarak çağdaş rehberlik ve psikolojik danışma yaklaşım ve yöntemlerini kendi hizmet süreçlerine aktarır.
12 Kişisel kariyer hedeflerine yönelik özdeğerlendirme ve hizmet verdiği kişilerin değerlendirmeleri doğrultusunda ihtiyaç duyduğu eğitim programları, süpervizyon, sempozyum gibi faaliyetlere katılarak mesleki gelişimini sürdürür.
13 Meslektaşları ile deneyim paylaşımında bulunma, çalıştığı kurumdaki personele mesleki yetkinliği dahilinde eğitimler verme, alandaki stajyerlere katkı verme gibi faaliyetlerle bireylerin mesleki gelişimini destekler.
14 Rehberlik ve psikolojik danışmanlık hizmetlerini sunarken kanıta dayalılık, hesap verilebilirlik vb. kriterleri önceliklendirerek bilimsel yöntemlere sadık kalır.
15 Rehberlik ve psikolojik danışma hizmetlerini sunarken kültüre duyarlı bir yaklaşım benimser.
16 Rehberlik ve psikolojik danışmanlık hizmetlerini sunarken ilgili yasa, dernek tüzüğü, mesleğinin etik ilke ve standartlarını uygular.
17 Danışanın sorunu ve davranışsal amacına uygun bireysel danışma oturumları planlar ve yürütür.
18 Danışanın ihtiyacına yönelik uygun müdahale yöntem ve tekniklerini kullanır.
19 Grup kuralları doğrultusunda ve grup evreleri çerçevesinde grubun amacına uygun alıştırma ve teknikler ile grupla psikolojik danışma liderliğini yürütür.
20 Danışanların sorunlarını gelişim, kişilik, psikolojik danışma kuramları çerçevesinde profesyonel bir bakışla çerçevelendirir.
21 Yaşam dönemi ve uyum problemleri, davranış bozukluklarına dair alan bilgisini vaka formülasyonunda işe koşar.
22 Rehberlik ve psikolojik danışma hizmetlerini sunarken mevcut toplumsal yapı ve kültürel dinamiklerin ve kendi kültürel özelliklerinin farkındadır.
# Ders Öğrenme Çıktılarının Program Çıktılarına Katkısı PÇ 1 PÇ 2 PÇ 3 PÇ 4 PÇ 5 PÇ 6 PÇ 7 PÇ 8 PÇ 9 PÇ 10 PÇ 11 PÇ 12 PÇ 13 PÇ 14 PÇ 15 PÇ 16 PÇ 17 PÇ 18 PÇ 19 PÇ 20 PÇ 21 PÇ 22
1 Çocuk istismarı ve ihmali kavramlarını tanımlar.
2 Çocuk istismarı ve ihmalinin sosyal nedenlerini ve sonuçlarını yorumlar.
3 Çocuk istismarı ve ihmalinin dünyada ve Türkiye’deki yaygınlık durumunu bilir.
4 İstismara uğramış çocukla görüşmenin temel ilkelerini bilir ve uygular.
5 Çocuk istismarı ve ihmali ile ilgili yasal konuları tartışır.
6 Türkiye'de çocuk koruma sisteminin işleyişini ve kurumlarını bilir.
7 Çocuk istismar ve ihmali açısından risk grubunda bulunan çocukları analiz eder ve değerlendirir.
8 İstismara uğrayan çocukların ve istismarcının özelliklerini yorumlar.
9 İstismar ve ihmalin çocuklar üzerindeki etkisini tartışır.
10 Çocuk istismarını önleyici müdahale çalışmaları planlar.
Değerlendirme Sistemi
Yarıyıl Çalışmaları Katkı Oranı
1. Ara Sınav 80
1. Kısa Sınav 20
Toplam 100
1. Yıl İçinin Başarıya 60
1. Final 40
Toplam 100
AKTS - İş Yükü Etkinlik Sayı Süre (Saat) Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi (Sınav haftası dahildir: 16x toplam ders saati) 16 2 32
Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi(Ön çalışma, pekiştirme) 13 2 26
Ara Sınav 1 10 10
Kısa Sınav 1 10 10
Final 1 10 10
Toplam İş Yükü 88
Toplam İş Yükü / 25 (Saat) 3,52
dersAKTSKredisi 4