| Ders Adı | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| İkinci Dil Edinimi | ELT 510 | 0 | 3 + 0 | 3 | 6 |
| Ön Koşul Dersleri | Bu ders için ön koşul ders bulunmamaktadır. |
| Önerilen Seçmeli Dersler | Bu ders için önerilen seçmeli ders bulunmamaktadır. |
| Dersin Dili | İngilizce |
| Dersin Seviyesi | YUKSEK_LISANS |
| Dersin Türü | Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | Dr.Öğr.Üyesi MERVE SAVAŞÇI |
| Dersi Verenler | Dr.Öğr.Üyesi MERVE SAVAŞÇI, |
| Dersin Yardımcıları | Arş. Gör. Sena Tetik |
| Dersin Kategorisi | Alanına Uygun Temel Öğretim |
| Dersin Amacı | Yüksek lisans öğrencilerine yönelik olarak tasarlanan bu ders, ikinci dil edinimi [Second Language Acquisition-SLA] alanındaki temel kuram, yaklaşım ve kavramların eleştirel ve araştırma odaklı bir bakış açısıyla incelenmesini amaçlamaktadır. Ayrıca ders, öğrencilerin güncel ikinci dil edinimi araştırmalarını eleştirel bir bakış açısıyla değerlendirme becerilerini geliştirmeyi ve kuramsal yaklaşımlar ile ampirik bulgular arasında bağlantı kurmalarını sağlamayı hedeflemektedir. |
| Dersin İçeriği | Birinci ve ikinci dil ediniminin temel kavramları, kuramsal yaklaşımları ve gelişimsel süreçleri; dil ediniminde gelişim aşamaları ve edinim sıraları; birinci ve ikinci dil ediniminin karşılaştırılması; ikinci dil edinimini açıklayan güncel kuramsal perspektifler; ikinci dil edinimi araştırmalarında kullanılan araştırma desenleri, veri toplama araçları, ölçme yöntemleri ve veri analiz teknikleri; ampirik araştırma bulgularının kuramsal çerçeveler doğrultusunda yorumlanması; güncel ve öncü bilimsel dergilerde yayımlanan araştırmaların eleştirel değerlendirilmesi ve sentezlenmesi; alanyazındaki kuramsal ve yöntemsel boşlukların ve çözümlenmemiş sorunların belirlenmesi; ikinci dil edinimi alanında araştırma önerisi geliştirme; ikinci dil edinimi araştırmalarının dil öğretimi ve öğrenimi süreçlerine yansımaları. |
| Özel Koşullar | |
| Sektör Desteği | |
| Destekleyen Firma | |
| Destekleyen Eğitmen |
| Kalkınma Amaçları |
|---|
|
| # | Ders Öğrenme Çıktıları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
|---|---|---|---|
| 1 | Bu dersin sonunda öğrenciler birinci ve ikinci dil edinimine ilişkin temel kuramları, yaklaşımları ve kavramları açıklayabilir. | Anlatım, Soru-Cevap, | |
| 2 | Birinci ve ikinci dil edinimindeki gelişim aşamalarını, sıralamalarını ve süreçlerini açıklayan farklı görüşleri karşılaştırabilir ve değerlendirebilir. | ||
| 3 | İkinci dil edinimi araştırmalarından elde edilen ampirik bulguları ilgili kuramsal yaklaşımlar çerçevesinde yorumlayabilir. | ||
| 4 | Ampirik ikinci dil edinimi araştırmalarında kullanılan araştırma desenlerini, ölçme araçlarını, veri analizlerini ve yorumları eleştirel bir bakış açısıyla değerlendirebilir. | ||
| 5 | İkinci dil edinimi alanındaki önde gelen bilimsel dergilerde yayımlanan güncel ampirik araştırmaların bulgularını eleştirel bir bakış açısıyla tartışabilir ve sentezleyebilir. | ||
| 6 | Mevcut alanyazındaki kuramsal ve yöntemsel boşlukları ve çözüme kavuşmamış sorunları belirleyebilir ve eleştirel bir bakış açısıyla değerlendirebilir | ||
| 7 | İkinci dil edinimiyle ilgili bir araştırma sorusunu ele alan, kuramsal ve yöntemsel açıdan sağlam bir ön araştırma önerisi geliştirebilir | ||
| 8 | İkinci dil edinimi araştırmalarından elde edilen kuramsal ve ampirik çıkarımları dil öğretimi ve öğrenimi süreçlerine uygulayabilir. |
| Hafta | Ders Konuları | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Derse giriş Ders izlencesinin incelenmesi ve dersin işleyişine ilişkin ilkelerin tartışılması İkinci dil edinimine giriş | Ellis (2015) Ch. 1 Second language acquisition research: An overview |
| 2 | İkinci Dil Edinimine Giriş - İkinci dil (L2) - Örgün ve informal öğrenme - Dilsel yeterlik ve dilsel performans - Birinci dil (L1) - Eşzamanlı ve ardışık dil edinimi - Çok dillilik | Bailey et al. (2024) Cross-linguistic influence in the bilingual lexicon: Evidence for ubiquitous facilitation and context-dependent interference effects on lexical processing https://doi.org/10.1017/S1366728923000597 |
| 3 | kinci Dil Ediniminin Temelleri: Çok Dillilik, Aktarım ve Öğrenici Dili - Çok dillilik, iki dillilik ve tek dillilik - Çok dilli yeterlik - Öğrenici dili - Olumlu ve olumsuz aktarım - Fosilleşme - Uyaran yetersizliği (poverty of the stimulus) | Kuperman (2025) How does language distance affect reading fluency and comprehension in English as second language? https://doi.org/10.1017/S027226312510065X |
| 4 | Birinci Dil Edinimi ve Gelişimi - Dil ediniminde gelişimsel sıralamalar - Dilbilgisel biçimbirimlerin edinimi - Olumsuz yapıların ve soru cümlelerinin edinimi - Okul öncesi ve okul döneminde dil gelişimi - Davranışçılık ve doğuştancılık - Kritik dönem hipotezi (CPH) - Etkileşimci ve gelişimsel yaklaşımlar - Dil bozuklukları ve dil gelişiminde gecikmeler - Çocukluk döneminde iki dillilik | Saito (2024) Age effects in spoken second language vocabulary attainment beyond the critical period https://doi.org/10.1017/S0272263122000432 |
| 5 | İkinci Dil Öğrenicileri, Öğrenme Koşulları ve Gelişimsel Sıralamalar - Bilişsel olgunluk - Üst dil farkındalığı - Ön bilgi - Kaygı - Öğrenme ortamı - Uyarlanmış girdi - Düzeltici geri bildirim - Karşıtsal Çözümleme Hipotezi (CAH) - Hata Çözümlemesi (EA) - Ara Dil (IL) - Aktarımdan kaynaklanan hatalar ve gelişimsel hatalar - Gelişimsel sıralamalar - Sözcük bilgisi, edimbilim ve ses bilgisi edinimi | Oikawa & Uchihara (2026) The effects of contextual diversity on incidental vocabulary learning https://doi.org/10.1017/S0272263126101818 |
| 6 | Cumhuriyet Bayramı (resmi tatil-ders yok) | - |
| 7 | İkinci Dil Ediniminin Dilbilimsel Temelleri - Dilin doğası ve dilin temel özellikleri - Karşıtsal Çözümleme Hipotezi (CAH) - Hata Çözümlemesi (EA) - Dil aktarımı - Ara dil (IL) - Doğal edinim sırası - Biçimbirim sıralaması araştırmaları - İzleme Modeli (Monitor Model) - Anlaşılabilir girdi - Duyuşsal süzgeç - Evrensel Dilbilgisi (UG) - Dil Edinim Düzeneği (LAD) - İlkeler ve parametreler - İşaretlilik (markedness) - Dilbilgiselleşme - İşlevsel yaklaşımlar | Hopp et al. (2025) Lexical effects on second language grammar acquisition: Testing psycholinguistic and neurocognitive predictions https://doi.org/10.1111/lang.12672 |
| 8 | Ara sınav | - |
| 9 | İkinci Dil Edinimine Psikodilbilimsel, Bilişsel ve Nörobilişsel Yaklaşımlar - Beyin ve dil ilişkisi - Beyin yarımkürelerinin işlevsel özelleşmesi (lateralizasyon) - Kritik Dönem Hipotezi (CPH) - Bilgi işleme - Kontrollü ve otomatik işlemleme - Yeniden yapılandırma - Girdi ve çıktı - U-biçimli gelişim - Bağlantıcılık - Karmaşıklık kuramı - Öğrenici farklılıkları - Öğrenme stratejileri - Çok dillilik | Bellegarda et al. (2026) Seeing, hearing, learning: Using pictorial and auditory stimuli to enhance second language acquisition https://doi.org/10.1017/S1366728926101692 |
| 10 | Toplumsal Bağlamlar, Etkileşim ve İletişimsel Yeterlik - İletişimsel yeterlik - Mikro-toplumsal ve makro-toplumsal etmenler - Dil topluluğu - Yabancılarla konuşma (foreigner talk) - Düzeltme - Etkileşim - Etkileşim Hipotezi - Sembolik aracılık - Kişilerarası ve kişi içi etkileşim - Yakınsal Gelişim Alanı (ZPD) - Yapı iskelesi (scaffolding) - Kültürleşme - Eklemeli ve eksiltici iki dillilik | Tadayonifar et al. (2025) Contextual learning and retention of phrasal verbs: The effects of definition placement and typographic enhancement https://doi.org/10.1017/S0272263124000718 |
| 11 | İkinci Dil Kullanımına Yönelik Bilginin Edinimi: Anlama, Akıcılık ve İletişim İkinci Dil Ediniminde Bireysel Farklılıklar: Yaş, Dil Öğrenme Yeteneği, Motivasyon ve Duyuşsal Etmenler | Saito et al. (2025) Disentangling the causal role of motivation, enjoyment, and anxiety in second language speech learning: A final report https://doi.org/10.1017/S0272263125000038 |
| 12 | İkinci Dil Edinimi Araştırmaları: Yöntemsel Konular ve Araştırma Kalitesi - Tekrarlama çalışmaları (replication) - Ölçme - Geçerlik - Güvenirlik - Açık bilim - Boylamsal araştırmalar - Nicel, nitel ve karma yöntem araştırmaları - Bireysel farklılıklar - Görev temelli araştırmalar - Genellenebilirlik ve dış geçerlik | Bryfonski et al. (2024) Research methods for IDs and TBLT: A substantive and methodological review https://doi.org/10.1017/S0272263124000135 Webb (2026) A call for greater attention to the external validity of studies of second language acquisition https://doi.org/10.1017/S027226312610179X |
| 13 | Teknoloji Aracılı İkinci Dil Edinimi - Yapay zekâ ve sohbet robotları - Sanal gerçeklik (VR) - Dijital oyunlar aracılığıyla öğrenme - İnformal çevrim içi öğrenme ortamları - Çoklu ortam yoluyla öğrenme - Altyazı kullanımı - Rastlantısal ve kasıtlı öğrenme - Dikkat - Çok kipli girdi (multimodal input) | Teng (2026) Word and learner-related factors and incidental vocabulary learning from viewing bilingual-subtitled videos https://doi.org/10.1515/iral-2026-0109 |
| 14 | İkinci Dil Ediniminde İleri Nörobilişsel Yöntemler - Göz izleme (eye-tracking) - Olayla İlişkili Potansiyeller (ERP) ve Elektroensefalografi (EEG) - Çevrim içi işlemleme süreçleri - Tuş vuruşu kaydı (keystroke logging) - Davranışsal ve nörobilişsel ölçümler - Fizyolojik ve çevrim içi verilerin yorumlanması İkinci Dil Ediniminin Geleceği - İkinci dil edinimi ve dil öğretimi - Doğal ortamlarda ve öğretim yoluyla dil edinimi - Farklı kuramsal yaklaşımların bütünleştirilmesi - Yapay zekâ | Özata & Rızaoğlu (2026) Reading with a purpose: How eye movements and working memory inform comprehension across L1 and L2 English readers https://doi.org/10.1016/j.system.2026.104085 |
| Kaynaklar | |
|---|---|
| Ders Notu | Brown, H. D., & Lee, H. (2025). Principles of language learning and teaching: A course in second language acquisition (7th ed.). Routledge. Ellis, R. (1997). The study of second language acquisition. Oxford University Press. Gass, S., Behney, J., Plonsky, L., & Huntley, E. (2025). Second language acquisition: An introductory course (6th ed.). Routledge. Krashen, S. (1985). Input Hypothesis: Issues and implications. Longman. Lightbown, P. M., & Spada, N. (2021). How languages are learned (5th ed.). Oxford University Press. Saville-Troike, M., & Barto, K. (2017). Introducing second language acquisition (3rd ed.). Cambridge University Press. VanPatten, B., & Benati, A. G. (2015). Key terms in second language acquisition (2nd ed.). Bloomsbury. VanPatten, B., Smith, M., & Benati, A. G. (2020). Key questions in second language acquisition: An introduction. Cambridge University Press. White, L. (1989). Universal grammar and second language acquisition. John Benjamins. Yule, G. (2023). The study of language (8th ed.). Cambridge University Press. |
| Ders Kaynakları | Ellis, R. (2015). Understanding second language acquisition (2nd ed.). Oxford University Press. Lightbown, P. M., & Spada, N. (2013). How languages are learned (4th ed.). Oxford University Press. Loewen, S. (2025). Introduction to instructed second language acquisition (3rd ed.). Routledge. Saville-Troike, M. (2012). Introducing second language acquisition (2nd ed.). Cambridge University Press. Gass, S., Behney, J., & Plonsky, L. (2020). Second language acquisition: An introductory course (5th ed.). Routledge. |
| Sıra | Program Çıktıları | Katkı Düzeyi | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | İngilizce Öğretmenliği alanında detaylı bilgiye sahiptir. | X | |||||
| 2 | İngilizce Öğretmenliği alanındaki son yenilikleri kavrar ve tanır. | X | |||||
| 3 | Edindiği bilgilerin sınıf ortamında nasıl kulanılması gerektiğini bilir. | X | |||||
| 4 | İngilizce Öğretmenliği alanındaki literatürü tarar ve bilgiye ulaşma yolunu kavrar. | X | |||||
| 5 | Alanınyla ilgili yeni öneriler sunar ve uygulamaya yönelik çalışmalar yapar. | X | |||||
| 6 | Araştırma yöntem ve tekniklerini kavrar ve yapacağı çalışmalarda bunlardan yararlanır. | X | |||||
| 7 | İngilizce Öğretmenliği alanında pratik ve teorik bilgilerin sentezi konusunda yeterli bilgiye sahiptir. | X | |||||
| 8 | İngilizce Öğretmenliği´ndeki ölçme ve değerlendirme yaklaşımlarını ve yöntemlerini kavrar. | X | |||||
| 9 | Dilin temel yapısının ve edinimsel boyutunun öğretimdeki yerini sentezler. | X | |||||
| 10 | Eleştirel düşünme becerisiyle dil öğretimi literatüründeki eksikleri bilir ve gidermek üzere çalışmalar yapar. | X | |||||
| 11 | Alanı ile ilgili verilerin toplanması, yorumlanması, duyurulması aşamalarını toplumsal, bilimsel ve etik değerler temelinde gerçekleştirir. | X | |||||
| 12 | Alanı ile ilgili disiplinler arasındaki etkileşimi kullanabilme yetisini edinmek ve bu bilgiler senteziyle yeni işlevsel bilgiler oluşturur. | X | |||||
| 13 | Yaşam boyu öğrenmeye karşı olumlu bir tutum içinde, İngilizce öğretimine ilişkin kişisel ve mesleki gelişim hedefleri belirlemek, fırsatlar kollamak ve mesleki gelişime yönelik araştırma yöntem ve tekniklerinden yararlanabilir. | X | |||||
| 14 | Anadil ile yabancı dili dilbilgisel, dilbilimsel ve yazınsal açılardan irdeler; benzerlik ve farklılıklardan didaktik olarak yararlanabilme becerilerini kazanır. | X | |||||
| 15 | Ulusal ve uluslararası toplantılarda bilimsel içerikli sunular yapabilme becerilerinin kazandırılır. | X | |||||
| # | Ders Öğrenme Çıktılarının Program Çıktılarına Katkısı | PÇ 1 | PÇ 2 | PÇ 3 | PÇ 4 | PÇ 5 | PÇ 6 | PÇ 7 | PÇ 8 | PÇ 9 | PÇ 10 | PÇ 11 | PÇ 12 | PÇ 13 | PÇ 14 | PÇ 15 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Bu dersin sonunda öğrenciler birinci ve ikinci dil edinimine ilişkin temel kuramları, yaklaşımları ve kavramları açıklayabilir. | |||||||||||||||
| 2 | Birinci ve ikinci dil edinimindeki gelişim aşamalarını, sıralamalarını ve süreçlerini açıklayan farklı görüşleri karşılaştırabilir ve değerlendirebilir. | |||||||||||||||
| 3 | İkinci dil edinimi araştırmalarından elde edilen ampirik bulguları ilgili kuramsal yaklaşımlar çerçevesinde yorumlayabilir. | |||||||||||||||
| 4 | Ampirik ikinci dil edinimi araştırmalarında kullanılan araştırma desenlerini, ölçme araçlarını, veri analizlerini ve yorumları eleştirel bir bakış açısıyla değerlendirebilir. | |||||||||||||||
| 5 | İkinci dil edinimi alanındaki önde gelen bilimsel dergilerde yayımlanan güncel ampirik araştırmaların bulgularını eleştirel bir bakış açısıyla tartışabilir ve sentezleyebilir. | |||||||||||||||
| 6 | Mevcut alanyazındaki kuramsal ve yöntemsel boşlukları ve çözüme kavuşmamış sorunları belirleyebilir ve eleştirel bir bakış açısıyla değerlendirebilir | |||||||||||||||
| 7 | İkinci dil edinimiyle ilgili bir araştırma sorusunu ele alan, kuramsal ve yöntemsel açıdan sağlam bir ön araştırma önerisi geliştirebilir | |||||||||||||||
| 8 | İkinci dil edinimi araştırmalarından elde edilen kuramsal ve ampirik çıkarımları dil öğretimi ve öğrenimi süreçlerine uygulayabilir. |
| Değerlendirme Sistemi | |
|---|---|
| Yarıyıl Çalışmaları | Katkı Oranı |
| 1. Performans Görevi (Uygulama) | 100 |
| Toplam | 100 |
| 1. Yıl İçinin Başarıya | 40 |
| 1. Final | 60 |
| Toplam | 100 |
| AKTS - İş Yükü Etkinlik | Sayı | Süre (Saat) | Toplam İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav haftası dahildir: 16x toplam ders saati) | 16 | 3 | 48 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi(Ön çalışma, pekiştirme) | 16 | 6 | 96 |
| Performans Görevi (Uygulama) | 1 | 3 | 3 |
| Final | 1 | 3 | 3 |
| Toplam İş Yükü | 150 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (Saat) | 6 | ||
| dersAKTSKredisi | 6 | ||