Ders Adı Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS
Türk Dili TUR 101 1 4 + 0 4 4
Ön Koşul Dersleri
Önerilen Seçmeli Dersler
Dersin Dili Türkçe
Dersin Seviyesi Lisans
Dersin Türü Zorunlu
Dersin Koordinatörü Öğr.Gör. GÖKHAN EKŞİ
Dersi Verenler
Dersin Yardımcıları
Dersin Kategorisi Genel Eğitim
Dersin Amacı Öğrencinin Türkçenin özelliklerini bilmesini, dili doğru ve etkili kullanabilmesini ve toplum içinde kendini daha iyi ifade edebilmesini sağlamak.
Dersin İçeriği Türkçenin yapı ve anlam bakımından özellikleri, temel eserler, toplum içinde kendini ifade etme, dili doğru ve etkili kullanma yolları.
# Ders Öğrenme Çıktıları Öğretim Yöntemleri Ölçme Yöntemleri
1 Dersin amacını ve işleyiş planını görür, dilin tanımını ve insan hayatındaki yerini kavrar, konuşma ve yazı dili arasındaki farkları bilir. Anlatım,
2 Dilin özelliklerini, dil-toplum ve dil-kültür ilişkilerini kavrar; okuma ve anlama yöntemlerini bilir. Anlatım,
3 Türk dilinin yapısını ve yeryüzündeki dil aileleri arasındaki yerini, lehçe-şive-ağız ayrımını bilir; noktalama işaretlerinin kullanımını anlar. Soru-Cevap,
4 Türk dilinin tarihi gelişimi içerisinde öne çıkan eserleri görür, yazım kurallarını bilir. Anlatım,
5 Türk dilinin ses özelliklerini bilir, kültürün ne olduğunu ve değişip değişmeyen unsurlarını kavrar. Anlatım,
6 Türk dilinin yapım ve çekim eklerini bilir, şiir türünün özelliklerini örneklerle kavrar. Teknoloji-dil ilişkisini görür. Anlatım,
7 Sözcük türlerini bilir, roman ve öykünün özelliklerini örneklerle kavrar. Anlatım,
8 Söz öbeklerini bilir, ödev-proje hazırlamanın yöntemlerini öğrenir; masal, fabl, mesnevi gibi klasik kurmaca türlerin özelliklerini kavrar. Soru-Cevap,
9 Cümlenin öğelerini ve cümle türlerini bilir, tiyatro ve senaryo gibi kullanmalık metinler hakkında bilgi sahibi olur, yazı yazmanın ön hazırlıklarını görür. Gösterip Yaptırma,
10 Paragraf ve metnin özelliklerini kavrar, makale ve eleştiri gibi işlevsel türleri bilir Anlatım,
11 Sözcüklerin anlam bakımından özelliklerini bilir, deneme ve fıkra gibi işlevsel türleri bilir, günlük hayattaki iletişim hatalarını örneklerle görür. Anlatım,
12 Deyimler, atasözleri ve Türk dilinin söz varlığı hakkında bilgi sahibi olur, anlatım bozukluklarını örnekleriyle tanır. Anlatım,
13 Türk dilinin güncel sorunlarını bilir, etkili ve güzel konuşmanın ilkelerini kavrar. Anlatım,
14 Bilimsel yazıları tanır, etkili ve güzel konuşma örneklerini görür. Rol Oynama,
15 Genel iletişimde yapılan hataları görür, topluluk önünde konuşma yapmanın inceliklerini bilir. Rol Oynama,
Hafta Ders Konuları Ön Hazırlık
1 A. Dersin amacı ve işleyişi, dilin tanımı ve insan hayatındaki yeri B. Konuşma dili ile yazı dili arasındaki farklar.
2 A. Dilin özellikleri ve dilin yapısını kavrama. Okuma ve anlama yöntemleri B. Noktalama işaretleri
3 A. Dünya dilleri arasında Türkçe; lehçe, şive ve ağız arasındaki farklar B. Dil-düşünce ilişkisini kavrama, eleştirel düşünme. Noktalama işaretleri
4 A. Belli başlı Türkçe eserlerin değerlendirilmesi B. Yazım kuralları
5 A. Örneklerle Türkçenin ses özellikleri B. Kültürün değişen ve değişmeyen unsurları
6 A. Türkçede sözcük yapısının incelenmesi B. Yazı türlerinden Şiir ve şiir incelemesi C. Yazı için ön hazırlıklar D. Form yazıları: dilekçe, tutanak, rapor...
7 A. Sözcük Türleri B. Roman ve hikâye türleri. Edebiyatta kurgu-yaşantı ayrımı. C. Sözlük kullanımı
8 A. Söz öbekleri B. Klasik kurmaca türler C. Ödev, proje hazırlama D. Yazılı ve Görsel Medyada Dil Yanlışları
9 A. Türkçede cümle yapısı ve cümle türleri B. Kullanmalık Metinler: Tiyatro, senaryo C. Bilimsel yazmanın ilkeleri. Yazmada plan, iyi bir plan nasıl yapılır?
10 A. Cümle üstü dil yapıları: paragraf ve metin B. İşlevsel Türler: Makale-Eleştiri. Eleştiride yöntem sorunu. C. İletişim kazaları
11 A. Semantik bilgisi B. İşlevsel Türler: Deneme - Fıkra-Gazete Köşe yazısı-Söyleşi C. Paragraf yazımı; paragraf türleri ve özellikleri
12 A. Söz sanatları ve Türkçenin söz varlığı B. İşlevsel Türler: Mektup, Gezi Yaazısı, Anı, Günlük.C. Dil Yanlışları (Anlatım Bozuklukları).
13 A. Türkçenin güncel sorunları B. Diksiyonda dikkat edilmesi gereken noktalar C. Bilimsel yazılar
14 Genel tekrar
Kaynaklar
Ders Notu Akerson, F. (2008). Türkçe Örneklerle Dile Genel Bir Bakış, Multilingual, 2. Bsk. İstanbul, 282 s.
Ders Kaynakları Aksan,D. (1990). Her Yönüyle Dil Ana Çizgileriyle Dilbilim, TDK, Ankara,
Aktaş, Ş.; Gündüz, O. (2011) Yazılı ve Sözlü Anlatım Kompozisyon Sanatı, Akçağ Yayınları, Ankara, 330 s.
Atasoy, F.O. (2010). Türkçede Noktalama, Özel Kitaplar, İstanbul, 530 s.
Ateş, K. (2011). Türk Dili, İmge Kitabevi, 10. Bsk, İstanbul, 419 s.
Caferoğlu, A. (1984). Türk Dili Tarihi, Enderun Kitabevi, İstanbul, 246 s.
Demir, N.; Yılmaz, E. (2009). Türk Dili El Kitabı, Grafiker Yayınları, 4. Bsk. Ankara, 269 s.
Eker, S. (2009). Çağdaş Türk Dili, 5. Bsk, İstanbul, 584 s.
Ergin, M. (1972). Türk Dil Bilgisi,
Ergüzel, M.; Gülsevin, G.; Boz, E.; Yaman, E. (2011). Üniversiteler İçin Türk Dili (Yazılı ve Sözlü Anlatım), Savaş Yayınevi, Ankara, 408 s.
Özkan, M.; Sevinçli, V. (2008). Türkiye Türkçesi Söz Dizimi, 3F Yayınevi, İstanbul, 279 s.
Özkan, Mustafa. Yüksek Öğretimde Türk Dili Yazılı ve Sözlü Anlatım, Filiz Kitabevi, İstanbul 2001.
Paçacıoğlu, B. (2010). Türk Dili ve Kompozisyon, Hat Yayınevi, 368 s.
Yılmaz, Y. (2010). Türkçede Dil Yanlışları, Özel Kitaplar, İstanbul, 320 s.
Sıra Program Çıktıları Katkı Düzeyi
1 2 3 4 5
1 Alanı ile ilgili temel kavram, teori ve uygulamaları tanımlar, analiz eder ve bunlar arasındaki ilişkiyi yorumlar.
2 Alanındaki temel kavram ve yaklaşımların doğası, kaynağı, sınırları hakkında bilgi sahibi olur ve bunların alanına yansımalarını yorumlar.
3 Alanı ile ilgili temel bilgi ve veri kaynakları ile temel araştırma yöntem ve tekniklerini bilir, bunları bilimsel yöntem, teknik ve süreç becerilerini kullanarak inceler ve elde ettiği verileri yorumlar.
4 Doğa olaylarını ve günlük yaşamında karşılaştığı olay ve olguları gözlemleyerek problemleri tanımlar, bu problemleri ve karşılaştığı bir problemi betimleyerek çözümlerine yönelik proje geliştirir ve bu süreçte yeni ürünler üretir.
5 Matematik ve Matematik eğitimi konularında edindiği bilgileri eleştirel bir yaklaşımla değerlendirir, bu alandaki ihtiyaçları belirler, öğrenimini yaşam boyu sürdürmeye çalışır, bu süreçte ilgili gelişmeleri izleme ve güncel bilgilere ulaşmada teknolojiyi etkin biçimde kullanır.
6 21. yüzyıl becerilerini (eleştirel düşünme, problem çözme, yaratıcılık, inovasyon, etkili iletişim, birlikte çalışabilme vb.)bilir, öğretim süreçlerini öğrencilerin bu özelliklerini geliştirecek şekilde planlar ve uygular.
7 Çevreyle ilgili temel kavramları ve önemini bilir, çevre sorunlarına yönelik farkındalık sahibi olur ve bu sorunların çözümüne ilişkin sorumluluk duygusu, tutum ve değerler geliştirir.
8 Öğrencilerin ilgili yaş özelliklerini bilir, özel gereksinimi olan öğrencileri fark ederek uygun yaklaşımları sergiler ve tüm öğrencilerle etkili iletişim kurar.
9 Öğretim sürecinde zamanı etkili kullanır, sınıfta istenmeyen davranış ve durumlarla baş eder, bilgi ve iletişim teknolojilerini etkin kullanarak dersinde uygun strateji, yöntem ve teknikleri kullanır.
10 Kültür ve sanata duyarlı, evrensel ve toplumsal değerlere sahip, tarihsel mirasa saygılı olur ve toplumsal sorunların çözümüne yönelik projeler geliştirir.
11 Atatürk ilke ve inkılaplarını ve Atatürk’ün eğitim sistemimize katkılarını bilir. Milli ve manevi değerlerin alana yansımalarını yorumlar. Alanının öğretiminde milli ve manevi değerlerden nasıl yararlanacağına karar verir.
12 Türk milli eğitim sistemini, tarihsel gelişimini, eğitim bilimleri alanının tüm yönlerini, öğretmenlik mesleği ve mevzuatını bilir. Eğitimi etkileyerek yön veren felsefi, sosyolojik, psikolojik görüşler ile etik ve ahlaki değerleri bilir.
13 Dili kurallara uygun ve etkili biçimde kullanır, eğitim paydaşlarıyla sözlü ve yazılı iletişim kurar; en az bir yabancı dili kullanarak alandaki gelişmeleri takip eder.
14 Alanının öğretim programını tüm ögeleriyle açıklar ve ilgili diğer öğretim programlarıyla ilişkilendirir.
15 Matematik öğretiminde öğrencilerin gelişim özellikleri doğrultusunda uygun öğretim teknolojilerini kullanır, öğretim materyalleri ve ölçme araçları geliştirir, uygular ve değerlendirir.
16 Matematik eğitimiyle ilgili alanlarda ve problem durumlarında fikir üretir, çözüm yolları geliştirir ve bunları nicel ve nitel verilerle destekleyerek bir araştırma planlar.
17 Matematik konularının özelliklerine göre farklı öğretim, yöntem ve tekniklerini kullanarak dersi planlar, uygular , değerlendirir ve öğretimi okul sınırları dışına taşır.
# Ders Öğrenme Çıktılarının Program Çıktılarına Katkısı PÇ 1 PÇ 2 PÇ 3 PÇ 4 PÇ 5 PÇ 6 PÇ 7 PÇ 8 PÇ 9 PÇ 10 PÇ 11 PÇ 12 PÇ 13 PÇ 14 PÇ 15 PÇ 16 PÇ 17
1 Dersin amacını ve işleyiş planını görür, dilin tanımını ve insan hayatındaki yerini kavrar, konuşma ve yazı dili arasındaki farkları bilir.
2 Dilin özelliklerini, dil-toplum ve dil-kültür ilişkilerini kavrar; okuma ve anlama yöntemlerini bilir.
3 Türk dilinin yapısını ve yeryüzündeki dil aileleri arasındaki yerini, lehçe-şive-ağız ayrımını bilir; noktalama işaretlerinin kullanımını anlar.
4 Türk dilinin tarihi gelişimi içerisinde öne çıkan eserleri görür, yazım kurallarını bilir.
5 Türk dilinin ses özelliklerini bilir, kültürün ne olduğunu ve değişip değişmeyen unsurlarını kavrar.
6 Türk dilinin yapım ve çekim eklerini bilir, şiir türünün özelliklerini örneklerle kavrar. Teknoloji-dil ilişkisini görür.
7 Sözcük türlerini bilir, roman ve öykünün özelliklerini örneklerle kavrar.
8 Söz öbeklerini bilir, ödev-proje hazırlamanın yöntemlerini öğrenir; masal, fabl, mesnevi gibi klasik kurmaca türlerin özelliklerini kavrar.
9 Cümlenin öğelerini ve cümle türlerini bilir, tiyatro ve senaryo gibi kullanmalık metinler hakkında bilgi sahibi olur, yazı yazmanın ön hazırlıklarını görür.
10 Paragraf ve metnin özelliklerini kavrar, makale ve eleştiri gibi işlevsel türleri bilir
11 Sözcüklerin anlam bakımından özelliklerini bilir, deneme ve fıkra gibi işlevsel türleri bilir, günlük hayattaki iletişim hatalarını örneklerle görür.
12 Deyimler, atasözleri ve Türk dilinin söz varlığı hakkında bilgi sahibi olur, anlatım bozukluklarını örnekleriyle tanır.
13 Türk dilinin güncel sorunlarını bilir, etkili ve güzel konuşmanın ilkelerini kavrar.
14 Bilimsel yazıları tanır, etkili ve güzel konuşma örneklerini görür.
15 Genel iletişimde yapılan hataları görür, topluluk önünde konuşma yapmanın inceliklerini bilir.
Değerlendirme Sistemi
Yarıyıl Çalışmaları Katkı Oranı
1. Kısa Sınav 30
2. Kısa Sınav 30
3. Kısa Sınav 40
Toplam 100
1. Yıl İçinin Başarıya 40
1. Final 60
Toplam 100
AKTS - İş Yükü Etkinlik Sayı Süre (Saat) Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi (Sınav haftası dahildir: 16x toplam ders saati) 16 4 64
Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi(Ön çalışma, pekiştirme) 16 2 32
Ara Sınav 1 1 1
Kısa Sınav 2 1 2
Ödev 1 1 1
Final 1 2 2
Toplam İş Yükü 102
Toplam İş Yükü / 25 (Saat) 4,08
dersAKTSKredisi 4