Ders Adı Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS
Multimedya Çevirleri II AMT 334 6 2 + 0 2 4
Ön Koşul Dersleri

Herhangi bir ön koşul yoktur (Ancak Multimedya Çevirisi I dersini almış olmak önerilir). Zorunlu bir derstir.

Önerilen Seçmeli Dersler

Ses ve video montaj yeteneğini geliştirmek için bilgisayar odaklı grafik ve video dersleri önerilir.

Dersin Dili Türkçe
Dersin Seviyesi Lisans
Dersin Türü Zorunlu
Dersin Koordinatörü Doç.Dr. MUHAMMED ZAHİT CAN
Dersi Verenler Doç.Dr. MUHAMMED ZAHİT CAN,
Dersin Yardımcıları

Arş. Gör. Seda Koçlu

Dersin Kategorisi Alanına Uygun Öğretim
Dersin Amacı

Mütercim ve Tercümanlık öğrencilerinin; film, dizi, belgesel, reklam ve oyun gibi görsel-işitsel içeriklerin çeviri ve yerelleştirme süreçlerinde uzmanlaşmasını sağlamaktır. Ders; altyazı yazımı, dublaj çevirisi, zaman kodlaması ve video teknik kısıtlamaları gibi teknik ve sanatsal süreçleri kapsar.

Dersin İçeriği

Ders kapsamında görsel ve işitsel multimedya araçlarının kullanımı ve bu içeriklerin hedef dile aktarımı işlenir:

  • Altyazı (Subtitling): Zaman kodlu çeviri, karakter sınırlamaları ve teknik standartlar.

  • Dublaj ve Seslendirme Çevirisi: Dudak senkronizasyonu, dramatik yapı ve diyalog adaptasyonu.

  • Video Düzenleme ve Teknik Bilgi: Video formatları, çözünürlük, saniye başına kare (FPS) ve temel montaj prensipleri.

  • Erişilebilirlik: İşitme engelliler için altyazı (SDH) ve görme engelliler için betimleme.

Kalkınma Amaçları
# Ders Öğrenme Çıktıları Öğretim Yöntemleri Ölçme Yöntemleri
1 Video Editleme İşlemlerini yapar Gösterip Yaptırma, Çoktan Seçmeli Testler, Ödev / Evde-Çöz Sınavlar, Performans Değerlendirme, Ödev / Evde-Çöz Sınavlar, Performans Değerlendirme,
2 Altyazı Kurallarını Öğenir, Altyazı Programlarını Kullanabilme Gösterip Yaptırma, Performans Değerlendirme,
3 Ses dosyalarını dönüştürme ve tercüme etme Gösterip Yaptırma, Performans Değerlendirme,
Hafta Ders Konuları Ön Hazırlık
1 Görsel-işitsel çeviri kuramları üzerine ön okuma.
2 Farklı platformların (Netflix, TED vb.) altyazı kılavuzlarının incelenmesi.
3 Aegisub veya Subtitle Edit yazılımlarının kurulumu ve deneme dosyası oluşturma.
4 1 dakikalık video için manuel zaman kodu denemesi.
5 Bir film sahnesinde konuşma hızı ve uzunluğu üzerine analiz çalışması.
6 Argo, deyim ve kültürel referans içeren video kliplerin çeviri stratejileri üzerine araştırma.
7 Ara Sınav
8 Video boyutlandırma ve codec türleri üzerine teknik araştırma.
9 Voice-over tekniği için metin sadeleştirme pratikleri.
10 Oyun dosyalarındaki metin ve ses dosyalarının yapısı üzerine inceleme.
11 Ses betimleme ve SDH işaretleme kuralları okuması.
12 Çevrilmiş bir videonun teknik ve dilsel hatalarını bulma (Peer review) ön çalışması.
13 Sektörel çeviri platformlarında (Memsource AV, Ooona vb.) deneme çalışmaları.
14 Final Sınavı
Kaynaklar
Ders Notu

Tüm video materyalleri ve teknik kılavuzlar SABİS üzerinden paylaşılacaktır.

Ders Kaynakları

1. Yazılımlar ve Online Platformlar (Teknik Araçlar):

  • Subtitle Edit: Açık kaynaklı, gelişmiş altyazı düzenleme ve zamanlama yazılımı.

  • Aegisub: Gelişmiş altyazı dizgisi ve görsel düzenleme aracı.

  • Handbrake / Shutter Encoder: Video dönüştürme, kodek düzenleme ve altyazı gömme (hardcoding) araçları.

  • YouTube Studio Altyazı Düzenleyicisi: Web tabanlı altyazı oluşturma ve düzenleme pratiği için.

  • Ooona / Phrase (Memsource) AV: Profesyonel bulut tabanlı görsel-işitsel çeviri platformları.

2. Temel ve Yardımcı Kitaplar (Basılı Kaynaklar):

  • Audiovisual Translation: Subtitling – Jorge Díaz Cintas & Aline Remael (Altyazı çevirisinin "el kitabı" sayılır).

  • The Routledge Handbook of Audiovisual Translation – Luis Pérez-González (Geniş kapsamlı akademik çerçeve sunar).

  • Translation for the Media – Helen Tveit.

  • Görsel-İşitsel Çeviri – Türkiye'deki güncel akademik makaleler ve sempozyum bildirileri derlemesi.

3. Dijital Kaynaklar ve Kılavuzlar:

  • Netflix Subtitle Style Guide: Sektör standartlarını anlamak için en çok kullanılan stil rehberi.

  • TED Translate (OTP) Resources: Gönüllü çeviri topluluklarının altyazı kuralları ve eğitim materyalleri.

  • ESIST (European Association for Studies in Screen Translation): Ekran çevirisi üzerine güncel araştırmalar ve makaleler.

4. Önerilen Diğer Kaynaklar:

  • Sinema ve Televizyon Terimleri Sözlüğü.

  • SABİS sistemi üzerinden haftalık olarak paylaşılan teknik kılavuzlar ve "Ham Video" (Raw Footage) örnekleri.

Sıra Program Çıktıları Katkı Düzeyi
1 2 3 4 5
1 Mütercim-Tercümanlığın geçirdiği tarihi gelişim süreci hakkında yeterli bilgi sahibi olma
2 Bütün üslup düzeyleri dâhil olmak üzere, anadili ve kültürüne hâkim olma
3 En az iki yabancı dili çok iyi bilme
4 Üçüncü bir yabancı dili anadile doğru çeviri yapabilecek düzeyde bilme
5 Kaynak dildeki bir metni anlayarak erek dile hatasız aktarabilme
6 Çeviride kalite ve tutarlılığı artırmak amacıyla, terminoloji çalışması hakkında gerekli kuramsal bilgiye ve yöntemlere sahip olma
7 İletişimde kültürel farklılıkları bilme
8 Bildiği yabancı dillerin kültürlerini iyi tanıma ve izleme
9 Bilgiye kısa zamanda erişebilecek araştırma ve bilgi edinme vasıtalarını bilme
10 Çeviri sürecinde kullanılan sözlük, ansiklopedi, bilgisayar ve iletişim teknolojilerini kullanabilme X
11 Sözlü ya da yazılı çevirmenlik mesleğinin değişik alanlarda uygulanış şekilleri hakkında bilgiye sahip olma
12 Çevirmenlik mesleğinin ve yasal çerçevesi hakkında bilgi sahibi olma X
# Ders Öğrenme Çıktılarının Program Çıktılarına Katkısı PÇ 1 PÇ 2 PÇ 3 PÇ 4 PÇ 5 PÇ 6 PÇ 7 PÇ 8 PÇ 9 PÇ 10 PÇ 11 PÇ 12
1 Video Editleme İşlemlerini yapar 5 5
2 Altyazı Kurallarını Öğenir, Altyazı Programlarını Kullanabilme
3 Ses dosyalarını dönüştürme ve tercüme etme
Değerlendirme Sistemi
Yarıyıl Çalışmaları Katkı Oranı
1. Ara Sınav 40
1. Kısa Sınav 20
1. Ödev 20
2. Ödev 20
Toplam 100
1. Final 60
1. Yıl İçinin Başarıya 40
Toplam 100
AKTS - İş Yükü Etkinlik Sayı Süre (Saat) Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi (Sınav haftası dahildir: 16x toplam ders saati) 16 3 48
Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi(Ön çalışma, pekiştirme) 16 3 48
Proje / Tasarım 3 5 15
Final 1 1 1
Toplam İş Yükü 112
Toplam İş Yükü / 25 (Saat) 4,48
dersAKTSKredisi 4